Τα καλά νέα

Την περσινή σχολική χρονιά οι κόρες μου ήταν άριστες μαθήτριες. Η Εβίτα πήρε σε όλα 10 και μαζί με τα υπόλοιπα παιδιά που αρίστευσαν ήταν υποψήφια για σημαιοφόρος.  Τελικά, στην κλήρωση που έγινε μεταξύ των αριστούχων, κληρώθηκε να είναι παραστάτρια. Σήμερα στη γιορτή 28ης του σχολείου οι αριστούχοι θα αναγνωρίζονταν στη σκηνή και στη συνέχεια μετά τη γιορτή θα εκπροσωπούσαν το σχολείο στην κατάθεση στεφάνων.

Από την κατάθεση στεφάνων

Η Εβελίνα τελείωσε την Πρώτη Γυμνασίου με υψηλή βαθμολογία επίσης. Δεν το γνώριζα, αλλά αυτή την εβδομάδα έμαθα ότι τα παιδιά που τελειώνουν την τάξη με μέσο όρο 18,5 και πάνω αναγνωρίζονται για την προσπάθειά τους και παίρνουν έπαινο. Η τελετή αυτή θα γινόταν σήμερα στη γιορτή της 28ης του σχολείου.

Τα κακά νέα

Και οι δύο γιορτές γίνονταν την ίδια ώρα σε δύο διαφορετικά σχολεία. Επιπλέον ήμουν μόνη μου, καθώς μπαμπάς, γιαγιά, παππούς βρίσκονταν όλοι εκτός Αθηνών. Οπότε έπρεπε να βρω τον τρόπο να είμαι την ίδια ώρα ταυτόχρονα σε δύο μέρη. Ή να επιλέξω σε ποιο από τα δύο παιδιά θα πάω.

Πώς να διαλέξεις σε ποιο από τα δύο παιδιά να πας; Πώς να πάρεις μια απόφαση για κάτι τέτοιο; Τι πρέπει να κάνεις; Να αξιολογήσεις ποια από τις δύο διακρίσεις ήταν σημαντικότερη; Να προσπαθήσεις να μαντέψεις ποιο από τα δύο παιδιά θα στεναχωρηθεί περισσότερο ή λιγότερο;

Λογικά θα προλάβαινα

Το συζήτησα χθες με τα κορίτσια και αποφάσισα να κάνω μια προσπάθεια να είμαι και στις δύο γιορτές. Θα ξεκινούσα από το Δημοτικό που ήξερα ότι η τελετή γίνεται στη αρχή, πριν να γίνει η υπόλοιπη γιορτή. Θα παρακολουθούσα την Εβίτα και μόλις τελείωνε η διαδικασία θα έφευγα για το Γυμνάσιο. Στο Γυμνάσιο υποτίθεται ότι θα γινόταν πρώτα η γιορτή και μετά η τελετή με τους επαίνους. Λογικά λοιπόν θα προλάβαινα. Στη συνέχεια θα έφευγα για να πάω στην κατάθεση στεφάνων. Θα έβλεπα την Εβίτα και μετά θα έπαιρνα και τα δύο κορίτσια και θα γυρνούσαμε σπίτι.

Κι έφτασε το σημερινό πρωινό. Η Εβελίνα έφυγε μόνη της για το σχολείο, την Εβίτα θα την πήγαινα εγώ. Πήγαμε στη γιορτή, στάθηκα όρθια  σε ένα καλό σημείο για να βλέπω καλά και να φωτογραφίζω. Για την ακρίβεια στο δεξί είχα τη φωτογραφική, στο αριστερό το κινητό (και τραβούσα βίντεο). Φυσικά δεν μπορούσα να χειροκροτήσω. Με τι χέρια; Είχα και το μπουφάν της Εβίτας σφηνωμένο κάτω από τη μασχάλη! Μπορούσα όμως να τη δω από κοντά: Ήταν χαρούμενη, λαμπερή, χαμογελαστή. Όπως και όλα τα παιδιά! Που τα γνώρισα ντροπαλά νηπιαγωγάκια και τώρα πια ήταν περήφανα εκτάκια.

Όταν τελείωσε η διαδικασία πέρασε από δίπλα μου. Μου είπε αστειευόμενη: “Έσκισα. Καθόμουν εκεί πάνω και δεν έκανα τίποτα. Τέλεια ήταν!” Γέλασα. Έχωσα το κινητό στην τσάντα, χτυπήσαμε τα χέρια ψηλά και έφυγα πανικόβλητη για το γυμνάσιο. Λογικά θα προλάβαινα! Έτρεχα σαν τρελή στο δρόμο. Πάρκαρα σχετικά κοντά. Άρχισα να τρέχω για φτάσω στο σχολείο. Η καρδιά μου χτύπαγε δυνατά καθώς πλησίαζα στην αίθουσα εκδηλώσεων. Ναι, ναι, λογικά θα προλάβαινα. Ήμουν τόσο χαρούμενη και ένιωθα τόσο τυχερή. Έχω δυο παιδιά που με κάνουν συνέχεια περήφανη από τότε που γεννήθηκαν. Τι μέρα! Και λογικά θα προλάβαινα. Μπήκα στην αίθουσα. Στη σκηνή ήταν κάποια παιδιά και έπαιζαν θεατρικό. Άρα δεν είχε τελειώσει ακόμα η γιορτή. Άρα είχα προλάβει; Ξαφνικά βλέπω μια φίλη της Εβελίνας να με χαιρετάει. “Δόθηκαν οι έπαινοι” τη ρωτάω; “Ναι” μου λέει.

Τελικά όμως…

Δεν είχα προλάβει. Ένιωσα να βουλιάζω. Έψαχνα την Εβελίνα μέσα στην αίθουσα. Κάποια στιγμή την είδα. Καθόταν σε μία καρέκλα και παρακολουθούσε τη γιορτή. Κρατούσε τον έπαινο στο χέρι.

Με είδε κι εκείνη. Ήξερα ότι δεν υπήρχε περίπτωση να με κάνει να αισθανθώ άσχημα που δεν πρόλαβα. Παρ’ όλα αυτά αισθανόμουν άσχημα που δεν πρόλαβα. Ήθελα να ήμουν εκεί και δεν ήμουν.

Ένιωσα αποτυχημένη.

Εκ των υστέρων μου είπε: “Σιγά. Με φώναξαν. Πήγα. Πήρα τον έπαινο. Κάναμε χειραψία. Μου είπαν συγχαρητήρια και κατέβηκα.”

Ε ναι ήθελα όμως να είμαι εκεί. Και δεν τα κατάφερα.

Εκείνο που με παρηγορεί είναι να σκέφτομαι τις  στιγμές που ήμουν εκεί. Στα πρώτα της βήματα. Στις πρώτες της λέξεις. Στην πρώτη της ζωγραφιά. Την πρώτη φορά που έπιασε το στυλό και έγραψε ένα γραπτό μήνυμα. Την πρώτη της μέρα στο σχολείο. Τα πρωινά ξυπνήματα. Τα βραδινά καληνυχτίσματα. Τις φορές που ήταν άρρωστη. Τις φορές που ήταν λυπημένη. Τις φορές που ήταν χαρούμενη. Όλες εκείνες τις στιγμές που ήμουν δίπλα της να την στηρίζω, να την ακούω και να την ενθαρρύνω. Τις στιγμές που κάνεις αυτό που πρέπει να κάνεις ως γονιός, χωρίς να κοιτάζει κανένας. Και ελπίζεις μια μέρα η προσπάθειά σου να αποδώσει καρπούς.

Ας συνεχίσουμε λοιπόν να είμαστε δίπλα στα παιδιά μας κάθε μέρα. Σε αυτές τις καθημερινές στιγμές που δεν τις αναγνωρίζει κανένας. Γιατί όλες οι στιγμές που περνάμε με τα παιδιά μας έχουν την ίδια αξία.

Και παρ’ όλο που συχνά λέω ότι οι βαθμοί δε με νοιάζουν, γιατί δε φέρνουν την ευτυχία ούτε την επιτυχία, το καλό που τους θέλω είναι να τελειώσουν και φέτος με άριστα. Γιατί στη γιορτή που θα γίνει στις 27/10 του 2017 (και από το χρόνου θα είναι στο ίδιο σχολείο και για τα δύο παιδιά) θα είμαι εκεί! Και θα χαμογελάω ευτυχισμένη.

Το post Οι στιγμές που ήμουν εκεί (κι εκείνες που δεν ήμουν) δημοσιεύτηκε πρώτα στο Aspa Online.

Όταν είχα πρωτοφορέσει διάφανο καλσόν (δεν μπορώ να θυμηθώ σε τι ηλικία) η μαμά μου μού είχε πει ότι στα δικά της τα χρόνια, τα κορίτσια καθυστερούσαν πολύ να φορέσουν διάφανο καλσόν. Ότι ήταν ένα προνόμιο που το είχαν μόνο τα πιο μεγάλα κορίτσια. Η ίδια είχε πρωτοφορέσει στο πανεπιστήμιο! Πριν από αυτό, σοσονάκια…

Ήταν λοιπόν μία αυτές τις ημέρες που ένιωθα εκείνο το γνωστό κόμπο στο λαιμό, ο οποίος εμφανίστηκε από την ώρα που τις έβλεπα να ετοιμάζονται και κορυφώθηκε τη στιγμή της παρέλασης.

Παρ’ όλα αυτά, στο σημερινό post δε θα μιλήσω για συναισθήματα συγκίνησης. Θα μιλήσω για κάτι διαφορετικό: Συνήθως, αναλαμβάνω εγώ τις βιντεοσκοπήσεις στις γιορτές και τις παρελάσεις των κοριτσιών και χρησιμοποιώ βιντεοκάμερα, αλλά σήμερα είπα να πάρω το iPad. Όταν πρωτοβγήκαν τα iPad, μου φαινόταν τόσο μα τόσο αστείο να βλέπω κάποιον να φωτογραφίζει ή να βιντεοσκοπεί με iPad! Δεν είχα συνηθίσει αυτή την εικόνα. Η θέα ενός ανθρώπου να σηκώνει όλη αυτή την «τεράστια» συσκευή (σιγά το μέγεθος δηλαδή αλλά τέλος πάντων) και να φωτογραφίζει ή να τραβάει βίντεο, μου προκαλούσε γέλια. Ποτέ μη λες ποτέ όμως! Τα βίντεο που τραβάω με την βιντεοκάμερα μένουν εκεί μέσα για πάντα, ενώ τα βίντεο με το iPad, μεταφέρονται στον υπολογιστή ή online πανεύκολα και είναι και σε πολύ καλύτερη ποιότητα σε σχέση με τη βιντεοκάμερά μας που είναι παλιά.

Έπιασα λοιπόν θέση να βιντεοσκοπήσω και καθώς περίμενα να περάσουν τα κορίτσια έριξα μία ματιά στους ανθρώπους που βρίσκονταν γύρω μου. Ήμασταν όλοι με μια συσκευή στο χέρι. Άλλοι κινητά, άλλοι φωτογραφικές, άλλοι βιντεοκάμερες, άλλοι ταμπλέτες. Τα παιδιά άρχισαν να περνάνε από μπροστά μας και τότε διαπίστωσα ότι κανείς δεν ήταν σε θέση να χειροκροτήσει! Όλοι είχαμε τα χέρια μας πιασμένα. Τα παιδιά μας περνούσαν από μπροστά μας και εμείς αναγκαστικά κρύβαμε τη συγκίνηση ή το καμάρι πίσω από τις συσκευές μας.

Κάποιοι φώναζαν μπράβο, αλλά εγώ είχα εκείνο τον κόμπο δεν μπορούσα να φωνάξω. Ήταν γελοίο. Ήθελα να χειροκροτήσω και δεν μπορούσα! Είχα πιασμένα τα χέρια με την «τεράστια» συσκευή που κάποτε κορόιδευα!

Και τότε μου ήρθε στο μυαλό εκείνη η φωτογραφία που έγινε viral τον προηγούμενο μήνα, από την πρεμιέρα της ταινίας «Black Mass». Η φωτογραφία είναι από το πλήθος του κόσμου που είχε μαζευτεί έξω από τον κινηματογράφο περιμένοντας να καταφθάσει ο Johnny Depp και οι υπόλοιποι σταρ της ταινίας.

Στη φωτογραφία ενώ όλοι οι παρευρισκόμενοι παρακολουθούν όσα συμβαίνουν μέσα από την οθόνη του κινητού τους, υπάρχει μία κυρία με άσπρα μαλλιά και ροζ γυαλιά που φαίνεται να απολαμβάνει τη σκηνή με όλες της τις αισθήσεις. Ο Wayne Dahlberg, που εντόπισε τη λεπτομέρεια, κύκλωσε τη φωτογραφία και την ανέβασε στο Twitter γράφοντας «αυτή είναι η νέα πιο αγαπημένη μου φωτογραφία που έχει τραβηχτεί ποτέ».

Γιατί τα γράφω όλα αυτά; Μήπως γιατί είμαι έτοιμη να εγκαταλείψω το κινητό μου ή την οποιαδήποτε άλλη συσκευή και να αναλάβω στην επόμενη παρέλαση το ρόλο της κυρίας με τα άσπρα μαλλιά;  Θα είμαι ειλικρινής. Όχι. Είναι πολύ σημαντικές οι φωτογραφίες και τα βίντεο για εμάς. Μακάρι να είχαμε πολλά-πολλά χρήματα και να μπορούσαμε να προσλάβουμε κάποιον να φωτογραφίζει και να βιντεοσκοπεί στη θέση μας, ώστε εμείς να μπορούμε να χειροκροτάμε δυνατά.

Από την άλλη καλό να υπάρχει μια ισορροπία και ένα μέτρο. Ας μη φτάνουμε στην αντίθετη άκρη. Και σε κάθε περίπτωση τις φωτογραφίες και τα βίντεο που τραβάμε τουλάχιστον ας τα βλέπουμε. Όχι να μένουν ξεχασμένα σε σκληρούς δίσκους και υπολογιστές. Αλλιώς ποιο το νόημα;

Κλείνοντας, το ελάχιστο που μπορώ να κάνω σήμερα αφού δεν τα κατάφερα να χειροκροτήσω τα παιδιά από κοντά, είναι να τα χειροκροτήσω μέσα από το blog μου. Όχι μόνο τα δικά μου παιδιά, όλα τα παιδιά. Παιδιά ήσασταν υπέροχοι. Ήσασταν η προσωποποίηση της ελπίδας. Έχετε το μέλλον μπροστά σας. Έχετε τη ζωή μπροστά σας. Έχετε τις ευκαιρίες μπροστά σας. Πείτε το δικό σας «Όχι», εκεί που πρέπει να το πείτε. Δε σας αξίζει που σας παραδίδουμε μια χώρα τσαλακωμένη. Λυπάμαι και θυμώνω. Πιστεύω όμως ότι θα καταφέρετε. Πρέπει να τα καταφέρετε. Και σίγουρα σας αξίζει το μεγαλύτερο χειροκρότημα.

Photo by Aspa Online, John Blanding, The Boston Globe / Getty Images

Το post Τελικά ποιος χειροκροτούσε στην παρέλαση; δημοσιεύτηκε πρώτα στο Aspa Online.

Καμιά φορά έχω ανάμεικτα συναισθήματα για τον τρόπο που γίνονται οι εορτασμοί, αλλά δεν δε θέλω να σταθώ σε αυτό. (Να ένας εορτασμός που με εντυπωσίασε ωστόσο: Στο 4/θ Δημοτικό σχολείο του Φουρφουρά έκαναν τη γιορτή τους σε ένα εγκαταλειμμένο κτήριο που την περίοδο της Κατοχής επιτάχθηκε για να γίνει το διοικητήριο των Γερμανών κατακτητών. Τα παιδιά καθάρισαν τον χώρο και ετοίμασαν ένα διαδραστικό μουσείο για εκείνα τα χρόνια. Συγκέντρωσαν μαρτυρίες από συγγενείς τους ,τις κατέγραψαν και τις παρουσίασαν.)

Η Εβίτα λοιπόν, έλαμψε χθες στη γιορτή του σχολείου της απαγγέλοντας απόσπασμα από το «Μάνα και γιος» του Βρεττάκου. Όταν το διάβασα για πρώτη φορά, μου φάνηκε  δύσκολο ακόμα και για μένα, πόσο μάλλον να το θυμηθεί και να το πει ένα παιδί Τετάρτης δημοτικού! Δεν είχε κανένα πρόβλημα. Τα πήγε υπέροχα! Και στο τέλος, όταν όλα τα παιδιά ανέβηκαν στη σκηνή, ήταν χαρούμενη και έκανε τρέλες και το απολάμβανε!

Η Εβελίνα, ήταν διμοιρίτισσα στη σημερινή παρέλαση. Ήταν μεταξύ των παιδιών που διακρίθηκαν λόγω των επιδόσεών τους στο σχολείο. Κληρώθηκε να είναι αναπληρωματική παραστάτις, αλλά λόγω του βηματισμού της, η καθηγήτρια της φυσικής αγωγής την επέλεξε τελικά ως διμοιρίτισσα.

Η Εβίτα φόρεσε το πρωί τα πιο όμορφα ρούχα της για να τιμήσει την αδελφή της στην παρέλαση. Ενώ πέρσι θυμάμαι ότι η Εβελίνα της είχε δώσει σαφείς οδηγίες να μην φωνάξει το όνομά της και την αποπροσανατολίσει, φέτος τα πράγματα άλλαξαν. Είχαν συνεννοηθεί: Μόλις η Εβελίνα θα πέρναγε από μπροστά της, η Εβίτα θα φώναζε «Ντόνι» που είναι το αγαπημένο της… χελωνονιντζάκι. (Οι νέοι αναγνώστες του blog μπορεί να μην το γνωρίζετε, αλλά υπάρχει έεεεεντονο κόλλημα με τα χελωνονιντζάκια και από τις δυο μου κόρες).

Έτσι κι έγινε. Καθώς η Εβελίνα πλησίαζε η Εβίτα άρχισε να μου λέει: «Τη βλέπω. Τη βλέπω. ΤΗ ΒΛΕΠΩ!» Και μόλις έφτασε δίπλα μας της φώναξε: «Ντόνι! Ντόνι!»

Η Εβελίνα χαμογέλασε πονηρά. Σήκωσε το χέρι της ψηλά με αποφασιστικότητα για να δώσει στα υπόλοιπα παιδιά το σύνθημα του χαιρετισμού. Κι εγώ ευχήθηκα από μέσα μου να είναι πάντα τόσο λαμπερή και χαρούμενη. Να διακρίνεται στο σχολείο ή όπου αλλού επιλέξει στη ζωή της. Να μη χάσει την παιδικότητά της έστω κι αν αυτό σημαίνει ότι θα χαμογελάει όταν κάποιος τη φωνάζει Ντόνι. Και να καθοδηγεί τους ανθρώπους που την ακολουθούν, με τον ίδιο απλό τρόπο που τους καθοδήγησε σήμερα όταν σήκωσε το χέρι ψηλά.

Και του χρόνου!

Το post Με το χέρι ψηλά δημοσιεύτηκε πρώτα στο Aspa Online.

Στο μεταξύ η θέση έχει εμπλουτιστεί και με άλλες αρμοδιότητες, πασπαλισμένες πάντα με πολλή αγάπη, αλλά όπως και να έχει, είναι μεγάλη ευθύνη να είσαι μεγάλη αδελφή. Πρέπει να βάζεις πάντα τα πράγματα στη θέση τους ακόμα κι αν άθελά σου, προσγειώνεις ανώμαλα το μικρό σου αδελφάκι.

Να μερικά πρόσφατα παραδείγματα:

✔ Λίγο πριν την έναρξη της σχολικής χρονιάς:
Εβίτα: Μαμά το πρωί ξύπνησα και έβαλα τα κλάματα γιατί φέτος δε θα έχω πια την κυρία Τ. δασκάλα. Και πήγα στην Εβελίνα να με παρηγορήσει.
Εγώ: Είδες τι ωραία είναι να έχεις μια μεγάλη αδελφή; Και εκείνη τι σου είπε;
Εβίτα: Μου είπε: «Εβίτα θα ήθελα να μείνω λίγο μόνη μου σε παρακαλώ».
Εγώ: Κι εσύ τι έκανες;
Εβίτα: Έφυγα και πήγα κι έκλαψα στο δωμάτιό μου. Και μετά πήρα ένα βιβλίο να διαβάσω.
Εβελίνα: Είδες πόσο γρήγορα της πέρασε;

✔ Μόλις είχε ξεκινήσει η σχολική χρονιά και η Εβίτα μάς περιέγραφε ότι είδαν στο διάλειμμα με τους συμμαθητές της την περσινή τους δασκάλα (την κυρία Τ. που αναφέρω πιο πάνω). Και εκείνη τους είπε ότι ήταν τα καλύτερα παιδιά που είχε ποτέ.
Εβελίνα: Εβίτα πίστεψέ με. Σε όλους το ίδιο λέει.

✔ Η Εβίτα,  είναι εκστασιασμένη που υπάρχει ταινία με το όνομα «Εβίτα» και κάνει όνειρα τι θα λέει κάποια μέρα στα παιδιά της για το έργο:
Εβίτα: Όταν θα κάνω παιδιά, θα τα κάνω να πιστέψουν ότι εγώ έγραψα την «Εβίτα».
Εβελίνα: Πίστεψέ με. Η θεία τους θα είναι μαρτυριάρα.

✔ Από τις πρώτες φορές που είχε η Εβίτα να μάθει κάτι απ’ έξω για το μάθημα της ιστορίας λέει στην αδελφή της: «Να σου πω την Ιστορία; Την έμαθα».
Και η Εβελίνα της απαντά: «Όχι Εβίτα, να την πεις στον εαυτό σου. Θα κλείνεις το βιβλίο, θα λες μια παράγραφο απ’ έξω και μετά θα ανοίγεις το βιβλίο να δεις αν το είπες σωστά».

Αυτός όμως είναι ο χαρακτήρας της και δε σημαίνει ότι αδιαφορεί για τη μικρή της αδελφή. Δείχνει την αγάπη της  με άλλους τρόπους. Για παράδειγμα προσπαθεί να την πείσει να μη γίνει πριγκίπισσα για να μην πάει και ζήσει σε κανένα κάστρο (έχουν αποφασίσει να μένουν μαζί όταν θα μεγαλώσουν).  Όταν η Εβίτα αρρωσταίνει η Εβελίνα είναι ανήσυχη και εύχεται να ήταν εκείνη στη θέση της για να μην πονάει η μικρή της αδελφή. Όταν μια φορά η Εβίτα εξαφανίστηκε, η Εβελίνα έχασε τη γη κάτω από τα πόδια της κι έκλαιγε λέγοντας «έχασα το πιο πολύτιμο πλάσμα στη ζωή μου.» Στο σχολείο πάντα την προσέχει και τη σκέφτεται. Όταν μάλιστα καμιά φορά πάει στο κυλικείο και βρει κάτι «σούπερ σπέσιαλ» που δεν είναι συνηθισμένο, θα πάρει πάντα δύο και μετά θα ψάξει να τη βρει στο προαύλιο για να της το δώσει – ακόμα κι αν αυτό σημαίνει ότι θα χάσει το διάλειμμά της.

Αν ποτέ μαλώσουν και παρεξηγηθούν (που συμβαίνει συχνά) τα σημειωματάκια συγνώμης πέφτουν βροχή. Από εκείνο το πρώτο το Συγνώμη απλά  που είχα δημοσιεύσει παλαιότερα, έχουν υπάρξει πολλά ακόμα. Αυτό είναι το πιο πρόσφατο, το οποίο είναι πλέον στα Αγγλικά – ε τι στο καλό τα μαθαίνουμε;

Και φτάνουμε στην προχθεσινή μέρα της 28ης Οκτωβρίου. Στο σχολείο των κοριτσιών τα παιδιά αρχίζουν να πρωτοκάνουν παρέλαση από την Πέμπτη δημοτικού. Θα ήταν λοιπόν η πρώτη φορά της Εβελίνας. Δεν παρέλειψε να της δώσει σαφείς οδηγίες πριν την παρέλαση «Εβίτα γίνεται να ΜΗ φωνάζεις ‘Εβελίνα-Εβελίνα’ για να μη σκάσω στα γέλια και παραπατήσω;»

Η Εβίτα βλέποντάς την με τη στολή την καμάρωνε και προφανώς σκεφτόταν από μέσα της ότι η αδελφή της έχει μεγαλώσει, οπότε της είπε: «Εβελίνα δε θέλω να πας γυμνάσιο. (Το γυμνάσιο δεν είναι μαζί με το δημοτικό στο σχολείο των κοριτσιών). Δε θέλω να είμαστε όλη τη μέρα χώρια και να βλεπόμαστε μόνο στο σπίτι και στα Αγγλικά.»

Η παρέλαση ξεκίνησε, την είδε να παρελαύνει, ΔΕΝ φώναξε «Εβελίνα-Εβελίνα», αλλά στο τέλος της παρέλασης, όταν την είδε, της έδωσε την πιο ζεστή αγκαλιά.

«Είναι ο καθρέφτης σου και ακτινοβολεί πάνω σου έναν ολόκληρο κόσμο δυνατοτήτων. Είναι ο μάρτυράς σου, που σε βλέπει στα χειρότερά σου και στα καλύτερά σου και σε αγαπάει έτσι κι αλλιώς. Είναι η συμμέτοχος στα εγκλήματά σου, η σύντροφος σου τα μεσάνυχτα, εκείνη που ξέρει ότι χαμογελάς ακόμα κι αν είναι σκοτάδι. Είναι η δασκάλα σου, η δικηγόρος σου, η προσωπική σου εκπρόσωπος τύπου, ακόμα και η ψυχίατρός σου. Μερικές φορές, είναι ο λόγος που θα ευχόσουν να είσαι μοναχοπαίδι.»

~Barbara Alpert

Photo by Jose Maria Cuellar

Το post I smile because you are my sister δημοσιεύτηκε πρώτα στο Aspa Online.

Είχα δίκιο που ήμουν σε εκείνη την τελευταία γιορτή του νηπιαγωγείου συναισθηματικά φορτισμένη. Πράγματι για εμάς ήταν τότε ήταν μία από τις “τελευταίες φορές”. Όταν τα παιδιά πήγαν δημοτικό οι γιορτές άρχισαν να γίνονται χωρίς γονείς. Αλλά φέτος μετά από αρκετό καιρό, παρευρεθήκαμε και εμείς.

Δάφνινα στεφάνια που είχαν φτιάξει τα παιδιά

Τη φετινή γιορτή της 28ης Οκτωβρίου, την είχε αναλάβει η Τετάρτη δημοτικού και ήμασταν προσκαλεσμένοι όλοι. Χάρηκα πολύ που πήγα και είναι τόσα πολλά αυτά που ένιωσα μέσα σε αυτές τις δύο ώρες που δε χωράνε σε ένα post. Θα ήθελα όμως να εστιαστώ σε δύο σημεία και να τα μοιραστώ μαζί σας.

Το πρώτο σημείο είναι κάποια λόγια από τη σύντομη ομιλία της διευθύντριας του σχολείου. Είπε, απευθυνόμενη στα παιδιά. “Γιορτάζουμε σήμερα το ‘όχι’. Στη ζωή σας θα χρειαστεί να πείτε πολλές φορές ‘όχι’. Θα χρειαστεί επίσης να ενώσετε τις φωνές σας με άλλους για να μπορέσετε να εισακουστείτε και να πετύχετε το σκοπό σας.” Είπε επίσης: “Στη σημερινή γιορτή τιμούμε τους ήρωες που πολέμησαν τότε. Αλλά το νόημα δεν είναι μόνο να τιμήσουμε τους ήρωες. Το νόημα είναι να σκεφτούμε τι σημαίνει για εμάς σήμερα η δική τους θυσία. Τι ρόλο παίζει η δική τους θυσία στη δική μας ζωή, σήμερα;”

Το δεύτερο σημείο στο οποίο θέλω να αναφερθώ, είμαι σίγουρη ότι θα σας στεναχωρήσει όσο στεναχώρησε κι εμένα. Είχε αρχίσει να με στεναχωρεί πριν καν να φτάσουμε στη γιορτή. Η Εβελίνα ένα απόγευμα πριν από μερικές μέρες, τραγουδώντας στο σπίτι τα τραγούδια που θα μας παρουσίαζαν είχε πει: “Στις πρόβες όταν λέγαμε το ‘Μη με ρωτάς’ ο Γιάννης (δεν είναι το πραγματικό του όνομα) έβαλε τα κλάματα. Ήταν το αγαπημένο τραγούδι της μαμάς του.” Η μαμά του Γιάννη πέθανε στις αρχές του μήνα. Η δασκάλα της μουσικής λοιπόν εκείνη την ημέρα στις πρόβες, του είπε ότι το τραγούδι αυτό θα είναι αφιερωμένο σε εκείνην. Κι έτσι την Παρασκευή στην παράσταση, μαζί με όλους  εμάς ήταν μαζί και η μαμά του Γιάννη… Και το “μη με ρωτάς” είχε άλλο νόημα για όσους γνώριζαν τι είχε συμβεί.

Μαζί λοιπόν με τα συναισθήματα που με πλημμύρισαν στη γιορτή, με πλημμύρισαν και ερωτήματα. Αυτή εξάλλου ήταν και η προτροπή της διευθύντριας. Ερωτήματα όπως:

• Σε τι χρειάζεται να πούμε όχι σήμερα;
• Με ποιων τη φωνή πρέπει να ενώσουμε τη δική μας;
• Τι σημαίνει η θυσία των ηρώων για τη δική μας ζωή;
• Τι σημαίνει ελευθερία για εμάς;
• Τι μπορούμε να κάνουμε ώστε να αλλάξουμε τις καταστάσεις που μας κάνουν να νιώθουμε υπόδουλοι;
• Τι μπορούμε να διδάξουμε στα παιδιά μας;
• Ποιος είναι ο εχθρός σήμερα;
• Συνειδητοποιούμε ότι η ζωή είναι ένα δώρο;
• Είμαστε ευγνώμονες που έχουμε την υγεία μας και είμαστε ζωντανοί;

Πολλά-πολλά τα ερωτήματά μου. Πολλά ελπίζω και τα δικά σας. Μακάρι να είχαμε όλες τις απαντήσεις. Αλλά το πρώτο βήμα είναι να γίνουν οι ερωτήσεις. Γιατί αν δεν τις θέσουμε, ποτέ δε θα μπορέσουμε να τις απαντήσουμε.

Ας γίνει το “Μη με ρωτάς”, Ρώτα με.
[youtube]http://www.youtube.com/watch?v=HpOkCXspQPY[/youtube]
Και μια μικρή αναδρομή στην 28η Οκτωβρίου των προηγούμενων ετών μέσα από το blog μου:  

• Πόλεμος και ειρήνη όταν είσαι 5,5
• Κορόιδο Μουσολίνι
• Δυο μικρές Ελληνίδες

Το post Μη με ρωτάς δημοσιεύτηκε πρώτα στο Aspa Online.

Πόλεμος – Απελπισία – Μουσολίνι – Στρατιώτες – Πίνδος – Πείνα – Θλίψη – Θάρρος – Καρδιά – Αέρα! – ΟΧΙ – Αίμα – Ελλάδα – Ιταλία – Γερμανία – Εχθροί – Βουνά – Πέφτουνε – Σκοτώνονται – Πολεμάνε – Όπλα – Ελπίδα – Νεκροί – Καυγάς – Επίθεση – Πόνος – Μωρά που κλαίνε – Λίτσα (Η γιαγιά, επειδή έζησε στον πόλεμο)  – Λούλα (Η προγιαγιά επειδή έζησε στον πόλεμο) – Ανακατωσούρα – Ξηρασία – Καταστροφή – Άρρωστη η φύση. Πολύ-πολύ άρρωστη η φύση μας…

✔ Η Εβίτα, 5,5 χρονών, περιγράφει τον πόλεμο με προτάσεις…

– Μερικά παιδιά χάνουν τη μαμά τους και τον μπαμπά τους.
– Τα χέρια μας ή τα πόδια μας κόβονται.
– Δε μου αρέσει. Οι άνθρωποι σκοτώνονται και τρέχουν αίματα.

✔ …αλλά και την ειρήνη…

– Ζωή
– Έχουμε τα χέρια μας και τα πόδια μας
– Πηγαίνουμε σχολείο
– Τα σπίτια είναι μια χαρά
– Δεν αρρωσταίνουμε!
– Πηγαίνουμε σε λιβάδια
– Κάνουμε γυμναστική
– Κάνουμε ταξίδια κι εκδρομές
– Κολυμπάμε στη θάλασσα
– Ζωγραφίζουμε
– Πηγαίνουμε σε μουσεία
– Πηγαίνουμε στη νονά μας και στο νονό μας
– Κοιμόμαστε ασφαλείς

✔… και απαγγέλλει το ποίημα της

Στους ήρωες του ’40

Δυο λόγια θα ‘θελα να πω
σε σας που βρίσκεστε στο χώμα
που στους πολέμους δώσατε
τα νιάτα σας, ψυχή και σώμα
Με αίμα γράψατε εσείς
λαμπρές του Έθνους μας σελίδες
τη λευτεριά χαρίσατε
σε Έλληνες και Ελληνίδες
Δεχτείτε το στεφάνι αυτό
που η γαλανόλευκη το δένει
Το χώμα που σας σκέπασε
αιώνια ελαφρό να μένει.

Το post Δυο μικρές Ελληνίδες δημοσιεύτηκε πρώτα στο Aspa Online.

Όταν ήμουν μικρή και πήγαινα στο σπίτι του παππού και της γιαγιάς παραμονές της 28ης Οκτωβρίου, ο παππούς με έβαζε συνωμοτικά στο σαλόνι για να ακούσουμε τα τραγούδια της Βέμπο στο παλιό κασετόφωνο. Το παλιό κασετόφωνο, δεν έπαιζε τις κλασικές κασέτες που όλοι ξέρουμε και ίσως ακόμα χρησιμοποιούμε, αλλά κάτι άλλες, παλιές, χοντρές, σχεδόν τετράγωνες που έχουν εξαφανιστεί εδώ και πολλά χρόνια… Εκείνη την εποχή το σαλόνι ήταν για πολλά σπίτια – κατά διαταγή της κυρίας του σπιτιού – απαγορευμένη περιοχή… Μπαίναμε λοιπόν κρυφά στις μύτες, πατώντας (ή μάλλον κάνοντας πατινάζ) στα πλεκτά πατάκια που είχε η γιαγιά στο πάτωμα, για να μη λερώσουμε. Ακούγαμε τραγούδια, ο παππούς μού έλυνε απορίες για τον πόλεμο και μου έλεγε ιστορίες από το ναυτικό. Σιγά-σιγά μου είχε μάθει και τα σήματα Μορς. Μετά από πολλή εξάσκηση, δε χρειαζόταν πλέον να μιλάμε. Όταν ήμασταν μπροστά στους άλλους λέγαμε «τα μυστικά μας» χτυπώντας ρυθμικά το χέρι μας πάνω στο τραπέζι ή στην καρέκλα…

Στο σπίτι μας σήμερα, 30 χρόνια μετά, παραμονές 28ης Οκτωβρίου, ακούμε ακόμα το «Κορόιδο Μουσολίνι» και το «Βάζει ο Ντούτσε τη στολή του». Η Εβελίνα τα έμαθε στο σχολείο, τα δίδαξε στην αδελφή της και έχουν γίνει τα αγαπημένα τους τραγούδια των τελευταίων ημερών. Τους τα βάζω μάλιστα και στο YouTube (πάει πια το παλιό κασετόφωνο με τις μυστήριες κασέτες) κάθονται στα πόδια μου και τα ακούνε απολαμβάνοντας τη Βέμπο σε slideshow. Η Εβελίνα παράλληλα παραμιλάει, «Τι όμορφη που είναι η Βέμπο» και «τι ματάρες που έχει». Και φυσικά τα τραγουδάνε, τα τραγουδάνε, τα τραγουδάνε, όλη την ημέρα.

Αλλά δεν είναι μόνο τα τραγούδια… Είναι και το ποίημα… Η Εβελίνα μαζί με ένα άλλο αγοράκι κληρώθηκαν να εκπροσωπήσουν το νηπιαγωγείο στην κατάθεση στεφάνων του σχολείου. Μετά την κατάθεση, εκεί μπροστά στο ηρώο, θα απαγγείλουν ένα ποίημα. Το ποίημα το έχουν μάθει και οι δύο απ’ έξω κι ανακατωτά. Όταν όμως λέω «και οι δύο», δεν εννοώ την Εβελίνα και το αγοράκι, εννοώ την Εβελίνα και την Εβίτα, η οποία Εβίτα έχει τέτοιο πάθος να πει κι εκείνη ποίημα που έχει μάθει όλους τους στίχους και της Εβελίνας και του αγοριού. Της έχουμε υποσχεθεί ότι μόλις τελειώσει η τελετή του σχολείου, θα την αφήσουμε να πλησιάσει κι εκείνη το ηρώο και να απαγγείλει.

Ετοιμαζόμαστε λοιπόν ολοταχώς για τη Δευτέρα, κάνουμε πρόβες, ακούμε Βέμπο και μέσα σε όλα αυτά η Εβίτα με ρωτάει:

«Μαμά, ο Κολοιδομουσολίνι (μία λέξη) πέθανε;»
«Ποιος;»
«Ο Κολοιδομουσολίνι…»
«Α, ο κορόιδο Μουσολίνι!» (Τόσο «Κορόιδο Μουσολίνι» όλη μέρα, έβγαλε το συμπέρασμα ότι το όνομά του ήταν «Κοροιδομουσολίνι», μία λέξη…)
«Βέβαια, πέθανε.»
«Και τον θάψανε βαθιά, βαθιά, βαθιά για να μη βγει έξω;»
«Πώς να βγει έξω Εβίτα μου; Αφού πέθανε δεν μπορεί να βγει έξω…»

Επεμβαίνει η Εβελίνα, σαν μεγάλη αδελφή, για να βάλει τα πράγματα στη θέση τους:
«Εβίτα! Τότε δεν υπήρχαν πρίγκιπες και πριγκίπισσες για να τον φιλήσουν να ζωντανέψει!»

Εθνική υπερηφάνεια, παιδική αθωότητα, πρίγκιπας που δίνει το φιλί της ζωής, Βέμπο, πάθος για απαγγελία, στεφάνια, Κολοιοδομουσολίνι. Η πιο γλυκιά 28η που έχω ζήσει ποτέ…

Photo by Klearchos Kapoutsis

Το post Κορόιδο Μουσολίνι δημοσιεύτηκε πρώτα στο Aspa Online.

– Μαμά σήμερα στο σχολείο μάθαμε για τον πόλεμο.
– Αλήθεια; Και τι μάθατε για τον πόλεμο;
– Τα ίδια που μάθαμε και πέρσι.
– Ναι; Τι δηλαδή;
– Ότι οι άνθρωποι σκοτώνονται και τέτοια.
– Τι άλλο;
– Ότι ο αρχηγός των Ιταλών ήταν ο Μουσουλίνι.
– Μάθατε για τον Μουσολίνι;
– Ναι! Νόμιζε ότι ήταν πολύ καμαρωτός αλλά δεν ήταν…
– Τι άλλο μάθατε;
– Γκρεμίζονται σπίτια. Δεν είναι καθόλου ωραία και όλα είναι πάρα πολύ ξερά και μαύρα και γκρι. Σκουργιάζονται όλα.
– Τι άλλο;
– Και οι Ιταλοί και οι Έλληνες σκοτώνονται.
– Τι άλλο;
– Βόνβες, σπαθιά (ξ, ξ, ξ, κάνει με το χέρι της σαν να ξιφομαχεί), όπλα.
– Άλλο;
– Βουνά. Οι Έλληνες έλεγαν ΑΕΡΑ και έτρεχαν.

Εντωμεταξύ έχω πάει κι έχω φέρει σελίδα χαρτί και γράφω για να μην τα ξεχάσω… Φυσικά το βλέπει.

– Ωραία. Τι άλλο;
– Χαζός! O Μουσολίνι! Γράψ’ το!
– Το γράφω. Άλλο;
– Χαζοί οι Γερμανοί και χαζοί οι Ιταλοί.
– Άλλο;
– Ο Μουσολίνι και αυτοί που θέλουν να μας πάρουν την Ελλάδα, Χ. (και κάνει το σήμα του Χι στον αέρα). Γράψ’ το!
– Γράφω.
– Τώρα είναι καλοί οι Ιταλοί και οι Γερμανοί, αλλά τα παλιά τα χρόνια: Χ…
– Τι άλλο;
– Ο Μουσολίνι ήταν τόσο αυστηρός. Ήθελε να πάρει την Ελλάδα. Αλλά οι Έλληνες πήραν ένα κομμάτι χαρτί και έγραψαν ΟΧΙ.
– Το έγραψα. Τι άλλο;
– Δεν υπήρχαν δουλειές, ούτε σχολεία, ούτε γραφεία, ούτε φαρμακεία, ούτε ιατρεία.
– Τι άλλο;

Χαμογελώντας διάπλατα και γλυκαίνοντας τη φωνή της…
– Μάθαμε και για την Ειρήνη!
– Τι μάθατε;
– Ότι είμαστε ελεύθεροι. Εγώ το είπα αυτό στην κυρία, το «ελεύθεροι». Δεν υπάρχει πόλεμος. Παίζουμε στην παιδική χαρά. Φυτρώνουν λουλούδια και τα κόβουμε οι Έλληνες. Δεν σκοτώνονται Έλληνες… Μπορούμε να κάνουμε τσουλήθρα γιατί δεν έχει τρύπες. Τα λουλούδια ζουν υπέροχα χωρίς πόλεμο.
– Τι άλλο;
– Ζούμε χωρίς όπλα. Και μπορούμε να κάνουμε αλογάκι στο πάρκο. Γιούπι! Και μονόζυγο και κρίκους και τραμπάλα, γράψ’ τα όλα. Τα έγραψες;
– Ναι.
– Τον πόλεμο δεν τον θυμάται κανείς πια. Υπάρχει ωραίος ήλιος, λαμπερός και καυτός. Καυτός όμως μόνο το καλοκαίρι. Αυτά μάθαμε σήμερα. Τα έγραψες;
– Τα έγραψα. Έλα να σε πάρω μία αγκαλίτσα…

…
Photo by visualpanic

Το post Πόλεμος και Ειρήνη όταν είσαι 5,5 δημοσιεύτηκε πρώτα στο Aspa Online.